ABD merkezli Axios, Başkan Donald Trump’ın Ortadoğu Özel Temsilcisi Steve Witkoff’un, İran’ın devrik lideri Şah Muhammed Rıza Pehlevi’nin oğlu Rıza Pehlevi’yle gizlice görüştüğünü yazdı.
İran’da 28 Aralık 2025’te para biriminin yüksek değer kaybı ve enflasyon nedeniyle esnafın başlattığı protestolar ülke geneline yayıldı.
İran İnsan Hakları Aktivistleri Haber Ajansı (HRANA), gösterilerde hayatını kaybedenlerin sayısının 646’ya çıktığını bildirdi. 10 bini aşkın kişi de gözaltında. Reuters’a konuşan İranlı bir yetkiliyse protestolarda 2 bine yakın kişinin öldüğünü söyledi.
Göstericilere başından itibaren açıktan destek veren ABD Başkanı Donald Trump, son olarak bugün “İranlı vatanseverler protestolarınıza devam edin, yardım yolda” dedi.
Öte yandan gösterilere ilk günlerden bu yana destek veren bir diğer isim de 1979 İslam Devrimi’nde devrilen son Şah Muhammed Rıza Pehlevi’nin ABD’deki oğlu Rıza Pehlevi’ydi.
Gösterilerde Pehlevi ‘Yaşasın Şah’ sloganları atılmıştı.
Pehlevi, Trump yönetimine müdahale çağrısı yapıyordu
Axios, Witkoff’la Pehlevi’nin görüştüğüne dair iddiayı ‘ABD’li üst düzey bir kaynağa’ dayandırdı.
Haberde, Pehlevi’nin İran’daki rejimin düşmesi durumunda ‘geçiş dönemi’ lideri olarak göreve gelmek için kendini konumlandırmaya çalıştığı değerlendirmesi yapıldı.
Pehlevi, son iki haftadır ABD televizyon kanallarında İran’daki protestoları destekliyor, Trump yönetimine İran’a müdahale çağrısı yapıyordu.
Diğer yandan Witkoff’un dün de İran Dışişleri Bakanı Abbas Erakçi’yle ‘İran’daki protestolarla ilgili’ son durumu ele aldıkları bir görüşme yaptığı iddia edilmişti.
Trump'a göre İran özgürlüğe hiç olmadığı kadar yakın
Trump kendisine ait Truth Social sosyal medya platformunda Venezuela petrolünün pazarlanmasına ilişkin petrol şirketleriyle toplantı yaptığını duyurdu.
ABD başkanı “Venezuela halkını seviyorum ve Venezuela’yı yeniden zengin ve güvenli hale getiriyorum. Bunu mümkün kılan herkesi tebrik ederim” dedi.
İran’da günlerdir süren protestolara dikkat çeken Trump, İran’a yardıma hazır olduğunu söyledi ve şöyle devam etti: “İran, belki de daha önce hiç olmadığı kadar özgürlüğe bakıyor.”
İran'da protestocu idamları başlıyor
İran’da rejim karşıtı protestolara katıldığı gerekçesiyle tutuklanan 26 yaşındaki İrfan Sultani’nin “Allah’ın düşmanı olmak” suçlamasıyla idam edileceği açıklaması uluslararası toplumu harekete geçirdi.
İnsan hakları örgütleri, Sultani’nin mevcut protesto dalgası kapsamında idam edilmesi planlanan ilk gösterici olabileceği uyarısında bulunuyor.
Yetkililer gencin ailesine, Sultani’nin idam cezasına çarptırıldığını ve infazın 14 Ocak’ta (yarın) gerçekleştirilebileceğini bildirdi.
İran genelinde son haftalarda artan hükümet karşıtı gösterilerde can kaybı hızla artarken 10 binden fazla kişi gözaltına alındı.
İran Başsavcısı Muhammed Muvahhidi, protesto eden herkesin "Allah'ın düşmanı" olarak değerlendirileceğini söylemişti. Ülkede bu suçun cezası idam.
'AVUKATI BİLE YOK'
İnsan hakları kuruluşları ve bazı medya organlarına göre Sultani, Tahran yakınlarındaki Karaj kentinde düzenlenen protestolar sırasında 8 Ocak’ta gözaltına alındı. Ülke genelinde uygulanan iletişim kesintileri nedeniyle dava sürecine ilişkin ayrıntıların bağımsız kaynaklarca doğrulanmasının zor olduğu ifade ediliyor.
Haberlere göre Sultani’ye avukat erişimi sağlanmadı ve kendisini savunma imkanı verilmedi.
İran’daki Ulusal Demokrasi Birliği (NUFD), Sultani’nin “tek suçunun özgürlük talep etmek” olduğunu belirterek uluslararası topluma müdahale çağrısı yaptı.
Uluslararası insan hakları kuruluşları, İran yönetimine idam kararını durdurma çağrısı yapıyor.
YORUMLAR